De Muur, dat was een van de laatste gelegenheden om nog eens een ‘internationaal avontuur’ mee te maken. Je was maar zevenhonderd kilometer van huis maar je stond oog in oog met politie- en douanemensen die het slechtste met je voor hadden – ze gingen er vanuit dat jij van plan was direct achter de controlepost niet zozeer bommen te laten afgaan of mensen dood te schieten – dat deden ze zelf trouwens al geregeld – maar dat je van plan was met inwoners van hun stad en land gesprekken over verboden onderwerpen te voeren en, nog erger, die gesprekken ook te filmen of op te nemen op band.
En dus mocht je de videocamera wel meenemen, de hoofdstad van de Duitse Democratische Republiek in, maar niet het videobandje dat er in zat. Het viel me nog mee dat ze beloofden dat ik bij terugkeer het bandje zou terugkrijgen, en sterker nog: dat gebeurde ook.
Ik passeerde een keer of vier Checkpoint Charlie in de Berlijnse Friedrichsstrasse, met het meest gefilmde en gefotografeerde bord ter wereld: ‘U verlaat nu de Amerikaanse sector – Wi vijesjajetje iz Amerikanskawo sektora’ – langs het hokje met ongeïnteresseerde GI’s – voor hen was dit geen staatsgrens – en dan via smalle grauwe gangen met prikkeldraad, naar een wand met een luikje waar je je pas door moest duwen waarachter een onzichtbaar persoon het aannam. Het duurde lang voor je het terugkreeg. Je zat al die tijd in zak en as. Je moest door een kantoortje waar iemand zat die vroeg wat je bij je had en je wantrouwig bekeek. Je moest een handvol westmarken inleveren en dan mocht je de stad in.
Na het overvolle, lawaaiierige, schreeuwend kleurige West-Berlijn was je ineens in een andere wereld met kleine stinkende auto’s van plastic, veel vervallen en grauwe gebouwen, uitgestrekte ruïnes maar ook het gruwelijke parlementsgebouw met de gouden ramen, het prachtige archeologisch museum met Nefertete, de idiote wisseling van de wacht waar de elkaar aflossende soldaten van de Volksarmee echt gaten in het plaveisel hadden gestampt. En niet te vergeten de grote boekhandel annex platenzaak, waar je buiten moest wachten tot je werd binnengelaten: je mocht er niet winkelen zonder mandje en ze hadden maar twintig mandjes. Op de Alexanderplatz was een warenhuis waar niets van betekenis te koop was, in een restaurant daar kreeg je een soort koolsoep die vroeger alleen de gevangenen in de concentratiekampen kregen, het stonk er naar die soep en naar goedkope shag en het bestek boog dubbel bij de eerste aanraking.
’s Avonds moest je vóór tienen terug zijn en als het wat laat was geworden, liep je misschien wat slordig door de Friedrichsstrasse, waar een Japans hotel werd gebouwd en het trottoir dus heel smal was.
Ik liep een stukje door de goot en daar rekenden de Volkspolizisten op. Je kreeg een bekeuring wegens onvoorzichtig deelnemen aan het verkeer en dat kostte tien westmarken.
Had die jongen ook een zakcentje.
_________
De tijd was toen veel beter. En, door de economische recessie, gaat het wereldbreed weer heel hard naar de tijd van toen terug.
Het kapitalistisch systeem is een afschuwelijke vergissing gebleken.
We kunnen nog snel snel, en voor het definitief te laat is.
Geplaatst door: juzo | zondag 8 november 2009 om 10:25:34
Dankzij een gidsje uit West-Berlijn hadden wij eigenlijk wel een prettige passage door Checkpoint Charlie. Het gidsje zei dat we de grensbewakers niet als kwaadaardige beulen moesten zien, maar gewoon als mensen die hun werk deden, en dat je best een praatje kon maken.
Ze leken blij met onze vriendelijkheid.
Geplaatst door: Rob | zondag 8 november 2009 om 10:38:39
@Rob: dan was je er zeker nadat omstreeks 1986 het nieuwe grensstation was gebouwd, toen leken het inderdaad wel aardige beambten, kennelijk was dat toen de instructie. Op vijftig meter afstand stonden wel nog altijd hun collega's met de Kalasjnikov in de aanslag, voor het geval dat.
Geplaatst door: Sante | zondag 8 november 2009 om 13:06:34
Toen ik begin 1990 bij Helmstedt de grens passeerde werd er niet eens meer gecontroleerd. En in de schaduw van de overkappingen zaten mensen te picknicken...
Ik heb hier nog iets over de val van de muur:
http://www.vkblog.nl/blog/126019/De_%27Paginamonologen%27
Geplaatst door: Henk van Loon | zondag 8 november 2009 om 13:37:25
Ja, dat was 1987.
Geplaatst door: Rob | zondag 8 november 2009 om 14:26:13
1987 ?
Geplaatst door: Henk van Loon | zondag 8 november 2009 om 21:10:26
Sante zei:
"@Rob: dan was je er zeker nadat omstreeks 1986 het nieuwe grensstation was gebouwd"
Ik reageer:
"Ja, dat was 1987."
Jetzt alles Klar, Herr Von Loon?
Geplaatst door: Rob | maandag 9 november 2009 om 10:32:12
Net terug uit Berlijn (waardoor leesachterstand Santelogie), dat twee keer zo groot is geworden sinds ik er 25 jaar geleden voor het laatst was (tripje door Checkpoint Charly of Bahnhof Friedrichstrasse betekende (voor mij) meestal alleen maar paar uurtjes sfeer proeven). Intens fascinerende week achter de rug. Naast het officiële feest (stond vijf uur ingeklemd in de menigte, in de regen, maar wel 10 meter van Hillary, tijdens concert) min of meer door toeval op dorpsfeest terechtgekomen van twee dorpen die door antifascistische Schutzwall gescheiden waren en nu samen feest vierden, met o.a. amateurfilm over afbraak Muur daar. Op 10 november ander feest op Glienicker Bruecke (bekend van uitruil spionnen), die toen 20 jaar geleden werd geopend. Geen toeristen, alleen regionaal betrokkenen. Uniek. Berlijn zonder spanningen. Echt blije mensen. Duitsers kunnen heel leuk zijn!
Geplaatst door: Andreas | donderdag 12 november 2009 om 23:31:12
Verkeersbord bij Checkpoint Charly:
'Keine Wendemöglichkeit
für LKW'
Geplaatst door: Andreas | donderdag 12 november 2009 om 23:35:04